3o Φεστιβάλ Μ.Π. στο Νέο Ψυχικό, 8-9/9

Ο συγγραφέας & έγκυρος ιστορικός -βραβευμένος από την Ακαδημία Αθηνών- Βλάσης Αγτζίδης θα παρουσιάσει δύο ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες εκδόσεις που αφορούν την Μικρασιατική Καταστροφή. Στην παρουσίαση συμμετέχει η Θέμις Παπαδοπούλου, μέλος του Δ.Σ. της Εστίας Νέας Σμύρνης και έφορος Βιβλιοθήκης και Μουσείων της Εστίας, η οποία ιδρύθηκε το 1930 από Έλληνες Μικρασιάτες πρόσφυγες. Και οι δύο τίτλοι έχουν βραβευθεί στον “Πανελλήνιο Διαγωνισμό Βιβλίων Μικρασιατικού Περιεχομένου Εκδόσεως 2013-2014-2015 εις μνήμην Πάνου Κ.Χαλδέζου” της Εστίας Νέας Σμύρνης και κυκλοφορούν από τις Εκδόσεις Παπαδόπουλος.

Το ιστορικό αφήγημα –που διαβάζεται σαν μυθιστόρημα– ‘Σμύρνη 1922 – Η καταστροφή μιας πόλης’ υπογράφει η αρμενικής καταγωγής Marjorie Housepian Dobkin (1922-2013), καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης. Οι γονείς της είχαν καταφύγει στις ΗΠΑ δυόμιση μήνες αφότου ο παππούς της σκοτώθηκε από Τούρκο στρατιώτη κατά την καταστροφή της Σμύρνης. Έγινε διεθνώς γνωστή από το βιβλίο της για την καταστροφή της Σμύρνης το 1922, το οποίο κυκλοφόρησε το 1971 στις ΗΠΑ με τον τίτλο The Smyrna Affair (1971) και σε βρετανική έκδοση, με τον τίτλο Smyrna 1922: The Destruction of a City (1972). Αποτελεί την εγκυρότερη μελέτη της μελανής αυτής ιστορικής σελίδας, και σημείο αναφοράς για όλα τα σχετικά βιβλία που γράφτηκαν μεταγενέστερα. Στο βιβλίο δίνεται με λεπτομέρειες το πολύπλοκο ιστορικό υπόβαθρο της πανωλεθρίας, καθώς και τα επακόλουθά της, στα οποία περιλαμβάνεται και η -για πολλά χρόνια- ενορχηστρωμένη προσπάθεια να απαλειφθεί η αλήθεια από την ιστορική μνήμη. Η συγγραφέας παραθέτει  με ανατριχιαστική ακρίβεια μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν από κοντά την καταστροφή, από τους απλούς κατοίκους που ξεριζώθηκαν μέχρι τους κορυφαίους διοικητές και πολιτικούς των δυτικών δυνάμεων, περιγράφει ιδιαίτερους χαρακτήρες και αναδεικνύει τον ηρωισμό κάποιων που με συνεχείς προσπάθειες και αυτοθυσία κατόρθωσαν να σώσουν χιλιάδες ζωές.

Το ιστορικό βιβλίο ‘Μικρά Ασία – Ένας οδυνηρός μετασχηματισμός (1908-1923)’ του Βλάση Αγτζίδη εκφράζει την ανάγκη να παρουσιαστεί η διαδικασία μετάβασης από την πολυεθνική Οθωμανική Αυτοκρατορία στην εποχή του έθνους-κράτους, καθώς ο ελληνισμός της Ανατολής και η καταστροφή του δεν αποτέλεσαν μέρος των νεοελληνικών επιστημονικών προτεραιοτήτων. Επίσης, επιχειρεί να αποσαφηνιστούν αδιερεύνητα στοιχεία της ιστορίας όπως είναι – μεταξύ άλλων – οι λόγοι που το μιλιταριστικό κίνημα των Νεότουρκων αποφάσισε και πραγματοποίησε τη Γενοκτονία των μη μουσουλμανικών πληθυσμών, καθώς και οι ευθύνες του ελληνικού πολιτικού συστήματος και των μεγάλων δυνάμεων της εποχής για την ελληνική ήττα.